Multimedia
რას ნიშნავს აბრეშუმის გზა - ზურაბ მაღრაძის საავტორი ბლოგი
2019 წლის 30 ივნისის პოსტიდან.

საქართველოს ისტორიული სახელმწიფო ფუნქცია, ეს არის აბრეშუმის გზა. რას ნიშნავს ეს? ცოტა წინა პერიოდიდან შევაფასოთ და კითხვა დავსვათ - რაში ჭირდებოდა ნიკო ნიკოლაძეს საპორტო ქალაქი ან კიდევ დავით აღმაშენებელს დარუბანდი? ისტორიულად თუ ვინმე გვეომებოდა, გვეომებოდა არა მხოლოდ საკუთარი ტერიტორიის გასაფართოებლად, არამედ აბრეშუმის გზის ხელში ჩასაგდებად. თუ ჩვენ დავაკვირდებით ღრმად - ქართველი მეფეები, რომელ ეპოქაში სად იდებდნენ ბინას და რატომ, ადვილი მისახვედრი იქნება ყველაფერი.

თამარ მეფის დროს აქ იდგა ქარვასლები (ანუ დღევანდელი - ლოჯისტიკური ჰაბი)... სადაც იყო სასტუმრო ოთახები, საწყობი ტვირთების დასაცავად, სასადილო, აქლემების და ცხენების სადგომი და ა. შ. ქარვასლის მომსახურების საფასური 30%-საც აღწევდა ტვირთის ღირებულებიდან გამომდინარე...

შორს რომ არ წავიდეთ, სულხან-საბა ლუდოვიკოსთან სამათხოვროდ ნამდვილად არ იყო წასული (კრემლის გაყალბებულია ისტორია). მას ჰქონდა წინადადება საფრანგეთისთვის - სპარსული აბრეშუმი საქართველოს გავლით ჩაეტანათ საფრანგეთში, რითაც შეამცირდებდა ჰოლანდიური ვაჭრობის გავლენას ევროპაში, მოწიწებაში ეყოლებოდათ პორტუგალიელები და სხვ. ამასთან, საფრანგეთი სამმაგად მოიგებდა - 1) ტვირთის გზა შემცირდებოდა 3/4-ით; 2) საფრანგეთი უკანა გზაზე ქარავნებს გამოატანდა და გაყიდდა საკუთარი წარმოების მაუდს; 3) საქართველოდან აბრეშუმს დაემატებოდა - თაფლი, ენდრო, მატყლი, ცვილი, ტყვია... მაგრამ, მაშინ საფრანგეთის მეფეს არ ეცალა ჩვენთვის...

ამის მერე პერიოდში გვიპყრობს რუსეთი. თუ არ ვცდები 1801 წელს რუსეთის სამეფო კარი ხვდება, რომ ამხელა ბუმბერაზ ქვეყანას ვერ შეინარჩუნებენ თუ არ ექნებათ რკინიგზა აღმოსავლეთი-დასავლეთი მიმართულებით, ანუ რუსეთის შეკავშირებულობისათვის. რამეთუ რომ დაჭირდეთ, უცებ მოახერხონ სამხედრო გადაზიდვები და ა. შ. და დაიწყო ახალი რკინიგზის მშენებლობა. აი ზუსტად ამ პერიოდში კარგავს საქართველო საქარავნო გზის ფუნქციას. დაპყრობილი საქართველოდან გაჰყავთ დაპატიმრებული ქართველობა (ვინც წინააღმდეგობას უწევდა) ციმბირში და ამუშავებდნენ ამ რკინიგზის მშენებლობაზე. რაც იქ ქართველობა გაწყდა და გაიჟლიტა მტრისას, მაგდენი ალბათ მეორე მსოფლიო ომში არ დაღუპულა.

მოკლედ საქართველომ დაკარგა თავისი მთავარი სასიცოცხლო არტერია...
რა ხდება დღეს.

დღეს ჩინეთი აწარმოებს მსოფლიო წარმოების 1/3-ს და მისი საექსპორტო პროდუქცია ნაწილდება მსოფლიო ბაზრებზე სხვადასხვა გზებით. კერძოდ ჩინური ტვირთების 98% გადაიზიდება საოკეანო ხომალდებით ევროპისა და აშშ-ს პორტებზე... ხოლო დანარჩენი 2% გადაიზიდება რკინიგზით რუსეთი-ბელორუსი-პოლონეთი-გერმანია და იქიდან ნაწილი კიდევ ჰოლანდიურ პორტებამდე ჩადის ისევ რკინიგზით (ევროპას სერიოზული სარკინიგზო ქსელი აქვს). ეს დანარჩენი 2% კი არის, მაგრამ ტრილიონებზეა საუბარი ვალუტაში. ახლა რატომ ვისაუბრე ამდენი. აშშ დაინტერესებულია, რომ ჩინური ტვირთები ჩაიტანოს თავის პორტებში კასპიის, შავი და ხმელთაშუა ზღვების გავლით, რადგან გადაზიდვა უიაფდება. არის მესამე გზაც ირანზე, მაგრამ სანქციების გამო პრობლემებია ამ რკინიგზაზე. აშშ-ს ამით უნდა რომ გავლენაც იქონიოს რეგიონზე, რადგან რუსეთი თავს იკლავს, რომ მარტო მე უნდა მქონდეს ეს გზა და მეტი არავისო. აშშ ამბობს, რომ რაც მეტი გზა იქნება, უფრო მეტად იქნება კონკურენცია და ასე განვითარდება თავისუფალი ვაჭრობაო. ამ გზაზე საქართველო არის მთავარი კარიბჭე, რომელიც კრემლს ყელში აქვს გაჩხერილი... და მთელი პოლიტიკა და ომი ამაზე გადის. სწორედ აი აქ ემთხვევა საქართველოს და აშშ-ს ინტერესები ერთმანეთს და ვართ ამ ომში, გაწევა გამოწევაში, არა რუსეთი არა ამერიკა და ა. შ.

ბაქო-ჯეიჰანის ნავთობსადენი, ანაკლიის პორტი, შაჰ-დენიზის გაზსადენი, ბაქო-ახალქალაქი-ყარსის რკინიგზა არის ჩვენი ქვეყნის უსაფრთხოების მთავარი იარაღი. როგორც კი აქ ჩინური ტვირთები დაიწყებენ სიარულს, აქ სულ სხვა სუნი დატრიალდება. კაი დედმამიშვილია მერე ჩექმიანი რუსი და თუნდაც ერთი მოქალაქე გაიტაცონ ცხინვალში... რუსეთს ცხინვალი დღეს ტერიტორიისთვის კი არა ზემოქმედებისთვის ჭირდება. ადვილი მისახვედრია, როგორც კი ჩვენი მთავრობა რაიმე შეხვედრას ჩაატარებს ჩინეთთან თავისუფალი ვაჭრობის და აბრეშუმის გზის თაობაზე, მეორე დღეს ცხინვალში უკვე გატაცებულია საქართველოს მოქალაქე... რატომ? იმიტომ, რომ საქართველო წარმოჩინდეს როგორც არასტაბილური ქვეყანა, რომ მსხვილი ინვესტორი აქ არ შემოვიდეს... სხვა არაფერში ჭირდებათ ცხინვალი.

მოკლედ ბევრი გამიგრძელდა... რას მოგვიტანს ჩვენ აბრეშუმის გზა. ჰოლანდია მარტო სოფლის მეურნეობით არ ცხოვრობს მეგობრებო სინამდვილეში, არამედ ორი უზარმაზარი პორტით ფორმირდება მისი ეკონომიკაც და უსაფრთხოებაც. შეგახსენებთ ჰოლანდიის ხმელეთის ტერიტორია სულ 31 ათას კვ კმ და მოსახლეობა 18 მლნ აღწევს, თან არც ერთი ქალაქი მილიონიანი არაა იქ. ჩვენ 69,7 ათას კვ/კმ და მალე 3 მლნ აღარ ვიქნებით.

ბოლო: ტვირთებს ჭირდება მომსახურება - შეფუთვა, გადაფუთვა, გადამუშავება, დაზღვევა, ლიზინგი, სამაცივრე საწყობები, მშრალი საწყობები, აუდიტი, rent a car, ქარვასლები, ტერმინალები, საგზაო მომსხურება და კიდევ ქვეყანა რამ... რაშიც გამოცდილებაც არ გვაქვს ჯერ... მთელი ჩვენი ემიგრაცია, რომც დაბრუნდეს უკან, მაინც არ ვეყოფით აქ იმდენი საქმე იქნება. და აქვე, რკინიგზა და პორტები ერთმანეთს ხელს არ უშლიან, პირიქით. ტვირთები კიდევ იმდენია რუსეთსაც ეყოფა, ჩვენც და კიდევ რომ გაიხსნას ახალი გზა... იმათაც. ოკეანის გავლით ტვირთები პორტებში კონსტანტა (რუმინეთი), პირეოსი (საბერძნეთი), სტამბოლი, ნიუ-ორკი და ა. შ. ჩადის დაახლოებით 60 დღეში. ახალი აბრეშუმის გზით კი საქართველოს გავლით ტვირთი პეკინიდან ფრანკფურტში 14 დღეში ჩავა. ლაჯისტიკაში დრო დიდი ფულია. ამიტომ იმ 98% ტვირთებიდან დიდი ნაწილი აქეთ გადმოერთობა გადაზიდვის დროის სიმცირის გამო და სულ რომ მხოლოდ 1%-იც გადმოერთოს, ეს ქვეყანა უბრალოდ გაფრინდება ფულში. რადგან მარტო ჩინეთი აღარაა აქ, ინდოეთი ემატება (არ დაგავიწყდეთ რამხელა ქვეყანაა). დანარჩენს უბრალოდ აქ აღარ დავწერ.

ესაა მოკლე მონახაზი. ციფრებში არ დავწერე, რომ მერე „ექსპერტები“ შემომედავებიან. ამჯერად შინაარსი ავხსენი, იმედია გასაგებად. მადლობა.

ზურაბ მაღრაძე
აბრეშუმის გზის მკვლევარი
ბიზნესის ადმინისტრირების დოქტორი
Facebook Twitter
აბრეშუმის გზა
ამინდი
ახალციხე 7 °C
img
ახალქალაქი 0 °C
img
ასპინძა 2 °C
img
ადიგენი 15 °C
img
ბორჯომი 3 °C
img
თბილისი 9 °C
img
აბასთუმანი 4 °C
img
ბაკურიანი 0 °C
img
ნინოწმინდა 0 °C
img
ვალუტა
AMD
AMD
1000
6.8763
EUR
EUR
1
2.8196
RUB
RUB
100
4.4519
TRY
TRY
1
0.1457
USD
USD
1
2.7153
კალენდარი
მოცემული ვებ გვერდი „ჯუმლას" ძრავზე შექმნილი უნივერსალური კონტენტის მენეჯმენტის სისტემის (CMS) ნაწილია. ის USAID-ის მიერ დაფინანსებული პროგრამის "მედია გამჭვირვალე და ანგარიშვალდებული მმართველობისთვის" (M-TAG) მეშვეობით შეიქმნა, რომელსაც „კვლევისა და გაცვლების საერთაშორისო საბჭო" (IREX) ახორციელებს. ამ ვებ საიტზე გამოქვეყნებული კონტენტი მთლიანად ავტორების პასუხისმგებლობაა და ის არ გამოხატავს USAID-ისა და IREX-ის პოზიციას.
This web page is part of Joomla based universal CMS system, which was developed through the USAID funded Media for Transparent and Accountable Governance (MTAG) program, implemented by IREX. The content provided through this web-site is the sole responsibility of the authors and does not reflect the position of USAID or IREX.
ავტორის/ავტორების მიერ საინფორმაციო მასალაში გამოთქმული მოსაზრება შესაძლოა არ გამოხატავდეს "საქართველოს ღია საზოგადოების ფონდის" პოზიციას. შესაბამისად, ფონდი არ არის პასუხისმგებელი მასალის შინაარსზე.
The views, opinions and statements expressed by the author/authors and those providing comments are theirs only and do not necessarily reflect the position of the Foundation or the Center. Therefore, the Open Society Georgia Foundation and Georgian Center for Strategy and Development are not responsible for the content of the information material.