აბრეშუმის გზა
კავკასიაში ომი დიდი სიბრიყვეა
ვაშინგტონში დემოკრატიის პირველ ასამბლეაში მონაწილეობის მისაღებად სომხეთისა და საქართველოს მიწვევა, სომხურ-ქართული ურთიერთობების დღის წესრიგის შინაარსის შემავსებელია. ვაშინგტონის მოწვევა ასახავს ისეთ რეგიონულ განლაგებას, სადაც ამ მხრივ სომხეთი და საქართველო ცალკე სიბრტყეში აღმოჩნდებიან. ეს ფაქტი სხვა რეგიონულ მოთამაშეებთან დაპირისპირების გარემოებად არ გადიქცევა, რადგან ორივე პატარა ქვეყანაა.
სომხეთი უნდა ჩაერთოს აბრეშუმის გზის პროექტში და ჩაებას იგი საკუთარი სატრანზიტო არტერიით მთავარ კარიბჭეს - საქართველოს. მეტაფორულად ეს ასე გამოიყურება - სპარსული აბრეშუმი სომხეთისა და ანაკლიის გავლით ევროპისკენ.
ვინაიდან რკინიგზა ხდება ცივილიზებული ეკონომიკების განსაკუთრებული სატრანსპორტო მიმართულება, ინდო-ირანული ტვირთების აკუმულირება უნდა მოხდეს ახალქალაქის რკინიგზის საერთაშორისო სადგურში, იქიდან კი საქართველოს რკინიგზებით მიემართოს ანაკლიის პორტისკენ.
თურქეთი დიდი ქვეყანაა და მას 21 უმსხვილესი ლოჯისტიკური ცენტრის ფორმირების ეტაპი აქვს. საქართველოს, როგორც პატარა ქვეყანას ტვირთების გაფორმების ორი მძლავრი ლოჯისტიკური ცენტრის განვითარების შესაძლებლობა გააჩნია. ეს ანაკლია და ახალქალაქია. ამ მოცემულობაში, თურქეთმა კარგად იცის, რომ სატრანზიტო პოლიტიკაში საქართველო თურქეთისთვის არის ის, რაც ნიდერლანდი გერმანიისთვის.
რა თქმა უნდა სომხეთს აქვს შანსი, გამოიყენოს სადგური ახალქალაქი ეროვნული ექსპორტისთვის თურქეთის მიმართულებით. მაგრამ ანაკლიასთან დაკავშირებულობა მას უხსნის ახალ შესაძლებლობას იმპორტისთვის. ხორბლის უმსხვილესი მწარმოებლებია უკრაინა და რუმინეთი. ეს კი სომხეთ-საქართველოს სასურსათო უსაფრთხოების გამოწვევას პასუხობს.
თურქეთი ისეც გააგრძელებს ცენტრალური აზიის ქვეყნების ბაზრებზე ოპერირებას ბაქო-თბილისი-ყარსის რკინიგზის მეშვეობით. ასევე აზერბაიჯანიც გაზრდის დასავლეთით მიმავალი აზიური ტვირთების მომსახურებას.
სადგური ახალქალაქის მსხვილ ლოჯისტიკურ ცენტრად გადაქცევა თავისთავად განაპირობებს რკინიგზის სისტემის განახლებას თბილისიდან ანაკლიამდე და ამ სისტემის გარდაუვალ რეფორმებსაც.
იქნება ბაქოზე და ერევანზე გამავალი სხვა ტვირთებიც, რომლებიც უკრაინის საზღვაო პორტების - ოდესა, სევასტოპოლი, ილიჩოვსკი, ფეოდოსია, მარიუპოლი, იზმაილი, ნიკოლაევი, ხერსონი, ქერჩი, იალტა, ევპატორია - გავლით აღმოსავლეთ ევროპისკენ აიღებენ გეზს. ასევე რევერსული ტვირთებისთვისაც განიხილავენ ტვირთმფლობელები დივერსიფიკაციას. კოლხეთის დაბლობის და ჯავახეთის ზეგნის მძლავრ ლოჯისტიკურ ცენტრებად ჩამოყალიბება გამოიწვევს ქუთაისში სასაქონლო ბირჟის, ხოლო თბილისში საფონდო ბირჟის წარმოქმნის აუცილებლობას. ეს ნიშნავს ტვირთების, მგზავრების, ფასიანი ქაღალდებისა და ვალუტების შეპირაპირების კარიბჭეს ევროპასა და აზიას შორის.
ბ.თ. დარიალის კარი, რომელიც შექმნის დღიდან სამხედრო გზის ფუნქციას ასრულებდა, გადაიქცევა კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლად. რადგან კავკასიაში ომი დიდი სიბრიყვეა.
სომხეთი უნდა ჩაერთოს აბრეშუმის გზის პროექტში და ჩაებას იგი საკუთარი სატრანზიტო არტერიით მთავარ კარიბჭეს - საქართველოს. მეტაფორულად ეს ასე გამოიყურება - სპარსული აბრეშუმი სომხეთისა და ანაკლიის გავლით ევროპისკენ.
ვინაიდან რკინიგზა ხდება ცივილიზებული ეკონომიკების განსაკუთრებული სატრანსპორტო მიმართულება, ინდო-ირანული ტვირთების აკუმულირება უნდა მოხდეს ახალქალაქის რკინიგზის საერთაშორისო სადგურში, იქიდან კი საქართველოს რკინიგზებით მიემართოს ანაკლიის პორტისკენ.
თურქეთი დიდი ქვეყანაა და მას 21 უმსხვილესი ლოჯისტიკური ცენტრის ფორმირების ეტაპი აქვს. საქართველოს, როგორც პატარა ქვეყანას ტვირთების გაფორმების ორი მძლავრი ლოჯისტიკური ცენტრის განვითარების შესაძლებლობა გააჩნია. ეს ანაკლია და ახალქალაქია. ამ მოცემულობაში, თურქეთმა კარგად იცის, რომ სატრანზიტო პოლიტიკაში საქართველო თურქეთისთვის არის ის, რაც ნიდერლანდი გერმანიისთვის.
რა თქმა უნდა სომხეთს აქვს შანსი, გამოიყენოს სადგური ახალქალაქი ეროვნული ექსპორტისთვის თურქეთის მიმართულებით. მაგრამ ანაკლიასთან დაკავშირებულობა მას უხსნის ახალ შესაძლებლობას იმპორტისთვის. ხორბლის უმსხვილესი მწარმოებლებია უკრაინა და რუმინეთი. ეს კი სომხეთ-საქართველოს სასურსათო უსაფრთხოების გამოწვევას პასუხობს.
თურქეთი ისეც გააგრძელებს ცენტრალური აზიის ქვეყნების ბაზრებზე ოპერირებას ბაქო-თბილისი-ყარსის რკინიგზის მეშვეობით. ასევე აზერბაიჯანიც გაზრდის დასავლეთით მიმავალი აზიური ტვირთების მომსახურებას.
სადგური ახალქალაქის მსხვილ ლოჯისტიკურ ცენტრად გადაქცევა თავისთავად განაპირობებს რკინიგზის სისტემის განახლებას თბილისიდან ანაკლიამდე და ამ სისტემის გარდაუვალ რეფორმებსაც.
იქნება ბაქოზე და ერევანზე გამავალი სხვა ტვირთებიც, რომლებიც უკრაინის საზღვაო პორტების - ოდესა, სევასტოპოლი, ილიჩოვსკი, ფეოდოსია, მარიუპოლი, იზმაილი, ნიკოლაევი, ხერსონი, ქერჩი, იალტა, ევპატორია - გავლით აღმოსავლეთ ევროპისკენ აიღებენ გეზს. ასევე რევერსული ტვირთებისთვისაც განიხილავენ ტვირთმფლობელები დივერსიფიკაციას. კოლხეთის დაბლობის და ჯავახეთის ზეგნის მძლავრ ლოჯისტიკურ ცენტრებად ჩამოყალიბება გამოიწვევს ქუთაისში სასაქონლო ბირჟის, ხოლო თბილისში საფონდო ბირჟის წარმოქმნის აუცილებლობას. ეს ნიშნავს ტვირთების, მგზავრების, ფასიანი ქაღალდებისა და ვალუტების შეპირაპირების კარიბჭეს ევროპასა და აზიას შორის.
ბ.თ. დარიალის კარი, რომელიც შექმნის დღიდან სამხედრო გზის ფუნქციას ასრულებდა, გადაიქცევა კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლად. რადგან კავკასიაში ომი დიდი სიბრიყვეა.
ამავე კატეგორიაში
ამინდის პროგნოზი
აბრეშუმის გზა
ხალხის აზრით
პარტნიორი მედიასაშუალებების მასალები
ამინდი
ახალციხე
9
°C
ახალქალაქი
7
°C
ასპინძა
7
°C
ადიგენი
15
°C
ბორჯომი
10
°C
თბილისი
16
°C
აბასთუმანი
6
°C
ბაკურიანი
5
°C
ნინოწმინდა
7
°C
ვალუტა
AMD
1000
7.1187
EUR
1
3.1202
RUB
100
3.4423
TRY
1
0.0696
USD
1
2.7315
მოცემული ვებ გვერდი „ჯუმლას" ძრავზე შექმნილი უნივერსალური კონტენტის მენეჯმენტის სისტემის (CMS) ნაწილია. ის USAID-ის მიერ დაფინანსებული პროგრამის "მედია გამჭვირვალე და ანგარიშვალდებული მმართველობისთვის" (M-TAG) მეშვეობით შეიქმნა, რომელსაც „კვლევისა და გაცვლების საერთაშორისო საბჭო" (IREX) ახორციელებს. ამ ვებ საიტზე გამოქვეყნებული კონტენტი მთლიანად ავტორების პასუხისმგებლობაა და ის არ გამოხატავს USAID-ისა და IREX-ის პოზიციას.
This web page is part of Joomla based universal CMS system, which was developed through the USAID funded Media for Transparent and Accountable Governance (MTAG) program, implemented by IREX. The content provided through this web-site is the sole responsibility of the authors and does not reflect the position of USAID or IREX.
ავტორის/ავტორების მიერ საინფორმაციო მასალაში გამოთქმული მოსაზრება შესაძლოა არ გამოხატავდეს "საქართველოს ღია საზოგადოების ფონდის" პოზიციას. შესაბამისად, ფონდი არ არის პასუხისმგებელი მასალის შინაარსზე.
The views, opinions and statements expressed by the author/authors and those providing comments are theirs only and do not necessarily reflect the position of the Foundation or the Center. Therefore, the Open Society Georgia Foundation and Georgian Center for Strategy and Development are not responsible for the content of the information material.
